30 Feiten Over Wikipedia

Heb je ooit een willekeurig artikel op Wikipedia geopend en je afgevraagd wie dat allemaal heeft geschreven? De grootste encyclopedie ter wereld is een wonder van samenwerking, maar ook een bron van eindeloze verhalen. Wat de meeste mensen niet weten, is dat achter elk artikel een complexe gemeenschap schuilgaat met eigen regels, tradities en zelfs ruzies. Van een grap die uit de hand liep tot de enige echte fysieke editie: dit platform heeft een geschiedenis die net zo boeiend is als de onderwerpen die het beschrijft.

Het ontstaan en de groei van Wikipedia

1. Wikipedia ging live op 15 januari 2001. Oprichter Jimmy Wales en medeoprichter Larry Sanger lanceerden het project als aanvulling op Nupedia, een gratis encyclopedie die door experts werd geschreven.

2. De allereerste bewerking ooit was op 16 januari 2001. Gebruiker met de naam "Boris" voegde de tekst "Hello, World!" toe aan de homepage. Die pagina is nog altijd terug te vinden in de archieven.

3. In 2006 bereikte Wikipedia de mijlpaal van 1 miljoen artikelen in de Engelse versie. In 2026 telt diezelfde Engelse Wikipedia ruim 7 miljoen artikelen.

4. De Nederlandse Wikipedia startte in juni 2001. Het eerste artikel ging over de Nederlandse gemeente. In 2026 bevat de Nederlandse editie meer dan 2,3 miljoen artikelen.

5. Wikipedia draait op software die MediaWiki heet. Die werd oorspronkelijk geschreven voor Wikipedia, maar wordt nu door duizenden andere sites gebruikt.

6. Het project is volledig afhankelijk van donaties. Er staan geen advertenties op de site. In 2025 ontving de Wikimedia Foundation ongeveer 180 miljoen dollar aan giften.

De gemeenschap achter de schermen

1. Wikipedia wordt geschreven en beheerd door vrijwilligers. In 2026 zijn er wereldwijd ongeveer 120.000 actieve gebruikers die minstens een keer per maand een bewerking doen.

2. De Engelse Wikipedia heeft meer dan 1.000 beheerders. Zij hebben extra rechten, zoals het blokkeren van gebruikers en het beveiligen van pagina's.

3. Elke bewerking wordt opgeslagen in de geschiedenis. Je kunt zien wie wat heeft veranderd, tot aan de allereerste versie van een artikel. Dat maakt Wikipedia volledig transparant.

4. Er is een strikte neutraliteitsregel. Artikelen moeten geschreven zijn vanuit een neutraal standpunt. Dat betekent dat er geen persoonlijke meningen in mogen staan.

5. De gemeenschap heeft eigen regels opgesteld. De vijf zuilen van Wikipedia vormen de basis: een encyclopedie, neutraal, vrije inhoud, respectvol en geen vaste regels.

6. Soms ontstaan er bewerkingsoorlogen. Als twee gebruikers elkaar blijven verbeteren zonder overleg, kan een beheerder de pagina tijdelijk beveiligen.

Records en opmerkelijke artikelen

1. Het langste artikel op de Engelse Wikipedia gaat over de geschiedenis van de Verenigde Staten. Het bevat meer dan 1,5 miljoen woorden. Dat is ongeveer even lang als de hele Bijbel.

2. Het kortste artikel dat ooit is verwijderd, bestond uit twee woorden: "He is." Het werd direct als onzin verwijderd.

3. De meest bewerkte pagina op Wikipedia is niet een artikel, maar de lijst van "Wikipedia:Vandalism". Die heeft meer dan 100.000 bewerkingen gehad.

4. Het artikel over de Tweede Wereldoorlog is een van de meest bekeken pagina's. In 2025 werd het meer dan 50 miljoen keer geopend.

5. Er bestaat een lijst met "Wikipedia:Unusual articles". Die bevat onderwerpen zoals "Lijst van mensen die zijn overleden tijdens het vrijen" en "De kip die zonder kop overleefde".

6. In 2012 werd er een fysieke editie van Wikipedia gedrukt. Het project "Wikipedia:Print Wikipedia" bestond uit 747 delen met de Engelse Wikipedia van dat moment.

De regels en eigenaardigheden

1. Wikipedia heeft een eigen beleid voor "notability". Een onderwerp moet voldoende bekend zijn om een eigen artikel te krijgen. Anders wordt het verwijderd.

2. Er is een speciale pagina voor "Wikipedia:Deletion policy". Artikelen die niet voldoen aan de regels, kunnen worden genomineerd voor verwijdering. Elke dag verdwijnen er tientallen pagina's.

3. Gebruikers die herhaaldelijk vandalisme plegen, kunnen worden geblokkeerd. De langste blokkade ooit duurde oneindig. Sommige gebruikers zijn permanent verbannen.

4. Wikipedia heeft een eigen humoristische kant. Er is een pagina genaamd "Wikipedia:Uncyclopedia" die grappen maakt over het project zelf.

5. De "Wikipedia:WikiProject" groepen zijn teams van vrijwilligers die samenwerken aan specifieke onderwerpen. Er zijn projecten voor alles van astronomie tot Zweedse muziek.

6. Elke maand worden er duizenden nieuwe artikelen aangemaakt. In 2026 worden er gemiddeld 15.000 nieuwe artikelen per dag toegevoegd aan alle taalversies samen.

Wikipedia in de bredere cultuur

1. Wikipedia wordt gebruikt door scholen en universiteiten. Veel docenten verbieden het als bron, maar gebruiken het zelf wel voor achtergrondinformatie.

2. In 2026 is Wikipedia beschikbaar in meer dan 330 talen. De grootste edities zijn Engels, Duits, Frans, Nederlands en Spaans.

3. De website staat in de top 10 van meest bezochte sites ter wereld. Alleen Google, YouTube en Facebook staan hoger.

4. Wikipedia heeft een eigen app voor mobiele telefoons. Daarmee kun je artikelen lezen, bewerken en foto's uploaden.

5. Er is een Wikipedia-kloon genaamd "Wikipedia:Mirror". Sommige sites kopiëren de inhoud zonder toestemming, wat tegen de regels is.

6. In 2026 wordt Wikipedia nog altijd beheerd door de Wikimedia Foundation. Die organisatie heeft kantoren in San Francisco en werkt aan projecten zoals Wikidata en Wikimedia Commons.

Wat dit allemaal betekent voor jou

De volgende keer dat je een artikel opent, weet je dat er een hele wereld achter zit. Wikipedia is niet perfect, maar het is wel het beste bewijs dat mensen samen iets groots kunnen bouwen. Of je nu een student bent die een werkstuk maakt of iemand die gewoon iets nieuws wil leren, deze encyclopedie staat altijd voor je klaar. En het mooiste is: jij kunt ook meedoen. Elke bewerking telt. Dus als je een fout ziet, verbeter hem dan. Zo blijft Wikipedia groeien, voor iedereen.